6.3.3 อย./ Clean Food Good Taste / Food Safty
                 อย. เป็นชื่อย่อที่ใช้เรียก “สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา” ซึ่งเป็นหน่วยงานที่ได้รับการยกฐานะขึ้นเทียบเท่าระดับกรม

เมื่อวันที่11 ธันวาคม พ.ศ. 2517 ตั้งอยู่ที่ กระทรวงสาธารณสุข ถนนติวานนท์ อำเภอเมือง จังหวัดนนทบุรี มีหน้าที่รับผิดชอบคุ้มครองผู้บริโภคให้ได้รับความปลอดภัยจากการบริโภคผลิตภัณฑ์สุขภาพ ด้วยการกำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์ ควบคุมดูแลผลิตภัณฑ์ก่อนออกสู้ท้องตลาด ตลอดจนติดตามตรวจสอบเมื่อผลิตภัณฑ์ออกสู่ท้องตลาด ตลอดจนติดตามตรวจสอบเมื่อผลิตภัณฑ์

์ออกสู่ท้องตลาดแล้ว เพื่อกำกับดูแลให้เป็นไปตามกฎหมายจำนวน 8 ฉบับ และอนุสัญญาระหว่างประเทศจำนวน 4 ฉบับ ผลิตภัณฑ์ที่รับผิดชอบ ได้แก่

อาหาร ยา เครื่องสำอาง วัตถุอันตรายในบ้านเรือน ยาเสพติดให้โทษ วัตถุที่ออกฤทธิ์ ต่อจิตและประสาท สารระเหย และเครื่องมือแพทย์ และรับผิดชอบในการพัฒนาศักยภาพผู้บริโภคให้มีความรู้ความเข้าใจ ตลอดจนมีพฤติกรรมการบริโภคผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ถูกต้อง สามารถเลือกซื้อเลือกใช้ผลิตภัณฑ์สุขภาพได้อย่างปลอดภัย สมประโยชน์และร่วมรณรงค์เผยแพร่ความรู้ให้แก่ประชาชน โดยดำเนินการให้เป็นไปตามกฎหมายภายในปี 2549 สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา จะเป็นองค์กรหลักของประเทศและได้รับความเชื่อถือจากสังคมในการปกป้องคุ้มครองสุขภาพของประชาชน โดยดำเนินการให้ผลิตภัณฑ์สุขภาพมีคุณภาพและปลอดภัย ด้วยข้อมูลวิชาการที่มีหลักฐานเชื่อถือได้ และเทคโนโลยีที่เหมาะสม
อย. เป็นข้อมูลหนึ่งที่ผู้บริโภคควรให้ความสำคัญในการเลือกซื้อผลิตภัณฑ์อาหาร เพื่อให้เกิดความมั่นใจในการบริโภคอย่างปลอดภัย คือ เครื่องหมาย

อย. ที่มีเลข 13 หลัก หรือที่เรียกว่า เลขสารบนอาหาร ซึ่งจะแสดงเป็นหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นั้นได้ผ่านการดูแลจาก อย. แล้ว โดย อย. จะตรวจสอบตั้งแต่สถานที่ตั้ง และอาคารผลิตอาหารว่าต้องสะอาด ไม่อยู่ใกล้สิ่งที่น่ารังเกียจ มีการป้องกันแมลงและสัตว์นำโรค เครื่องมืออุปกรณ์

เครื่องจักร และอุปกรณ์ที่ใช้ในกระบวนการผลิตไม่ทำปฏิกิริยากับอาหาร มีการทำความสะอาดสม่ำเสมอ รวมถึงตรวจสอบกระบวนการผลิตตั้งแต่รับวัตถุดิบ การเตรียมบรรจุ การเก็บรักษาและขนส่งให้เป็นไปตามหลักสุขาภิบาลที่ดี บุคลากรที่ทำงานต้องไม่เป็นโรคติดต่อ ตลอดจนดูแลไม่ให้มีการใส่สารห้าม

ใช้ในอาหาร ซึ่งขั้นตอนต่าง ๆ เหล่านี้ล้วนเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้อาหารปลอดภัยและเป็นไปตามมาตรฐานทั้งสิ้น เมื่อดูแลกันจนครบวงจรเช่นนี้แล้ว การเลือกซื้อผลิตภัณฑ์อาหารที่ฉลากแสดงเครื่องหมาย อย. จึงสามารถรับประกันให้เรามั่นใจได้ว่าผลิตภัณฑ์นั้นอยู่ในระบบที่มีการตรวจสอบความ

ปลอดภัยจาก อย. โดยมุ่งเน้นการกำกับดูแลผลิตภัณฑ์สุขภาพก่อนและหลังออกสู่ท้องตลาดอย่างเข้มแข็ง  ต่อเนื่อง  และ จริงจัง มีการดำเนินการกับผู้ฝ่าฝืนกฎหมายอย่างเข้มงวด  ส่งเสริมให้ผู้ผลิตปฏิบัติตามหลักเกณฑ์วิธีการที่ดีในการผลิต (GMP) หรือแม้แต่การตรวจสอบการนำเข้าผลิตภัณฑ์อาหารยา เครื่องมือแพทย์ เครื่องสำอาง ณ  ด่านชายแดน  นอกจากนี้ยังให้ความสำคัญต่อการรณรงค์ให้ผู้บริโภครู้สิทธิของตน มีความรู้ในการเลือกซื้อผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ปลอดภัย มีคุณภาพ รู้เท่าทันโฆษณา ตระหนักถึงพิษภัยของวัตถุเสพติด  และมีส่วนร่วมในการตรวจสอบ โดยการร้องเรียนแจ้งเบาะแสแก่หน่วยการราชการ  เพื่อผลักดันให้งานคุ้มครองผู้บริโภคของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยามีประสิทธิภาพ  และบรรลุวิสัยทัศน์สมดังเจตนาจำนงที่ตั้งไว้ว่า “ภายในปี  2549 สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาจะเป็นองค์กรหลักของประเทศและได้รับความเชื่อถือจากสังคมในการปกป้องคุ้มครองสุขภาพของประชาชน  โดยดำเนินการให้ผลิตภัณฑ์สุขภาพมีคุณภาพและปลอดภัย  และส่งเสริมพฤติกรรมการบริโภคที่ถูกต้อง  ด้วยข้อมูลวิชาการที่มีหลักฐานเชื่อถือได้  และเทคโนโลยีที่เหมาะสม”

เครื่องหมาย อย.  ที่อยู่บนฉลากผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปนั้น  ไม่ใช่จะได้มาง่าย ๆ อาหารที่จะได้รับ อย.  นั้น  ส่วนใหญ่ต้องผ่านขั้นตอนในการตรวจสอบความเหมาะสมของสถานที่ตั้งและอาคารผลิต  เครื่องมือ  เครื่องจักร  และอุปกรณ์ในการผลิต  การควบคุมกระบวนการผลิต  การสุขาภิบาลโรงงาน  การบำรุงรักษาและการทำความสะอาด  และบุคลาการในการผลิต  นั่นคือ  เป็นไปตามเกณฑ์วิธีการที่ดีในการผลิตอาหาร  หรือ  จี.เอ็ม.พี. (Good Manufacturing Practice) นั่นเองนอกจากนั้น  ต้องผ่านการตรวจสอบในเรื่องคุณภาพมาตรฐานของผลิตภัณฑ์  ภาชนะบรรจุ  และการแสดงข้อมูลบนฉลากว่าครบถ้วน  ไม่โอ้อวด  หลองลวง  หรือทำให้เข้าใจผิด  อาหารนั้น  จึงจะได้รับเครื่องหมาย  อย.

อาหารปลอดภัย  (Food Safety)
                ปัจจุบัน ประเทสต่าง ๆ มุ่งเน้นการคุ้มครองความปลอดภัยของผู้บริโภค ภายในประเทศเข้มงวดมากยิ่งขึ้น  ขณะเดียวกัน ตลาดการค้าสินค้า อาหารสด เป็นของผู้ซื้อ ที่ผู้ผลิตและผู้จำหน่าย ต้องดำเนินการตามมาตรฐานคุณภาพ และความปลอดภัยที่ผู้ซื้อกำหนด

                ร้านที่จำหน่ายอาหารสดในตลาด  และซูเปอร์มาร์เก็ต  หากตรวจสอบไม่พบการปนเปื้อนของสารต้องห้ามในอาหารที่จำหน่าย  จะได้รับป้ายสัญลักษณ์ “อาหารปลอดภัย” จากกระทรวงสาธารณสุข เป็นป้ายพื้นขาว แต่หากตรวจติดต่อกัน 3 เดือน เดือนละครั้ง แล้วยังไม่พบสารห้ามใช้ ก็จะได้รับ “ป้ายทอง” ไปติดแสดงหลังจากนั้นจะตรวจติดตามทุก 6 เดือน

Clean Food Good Taste
สถานประกอบการที่อาหารปรุงสำเร็จ  ต้องดูแลสถานที่เตรียม / ปรุงอาหารและสถานที่รับประทานอาหารให้สะอาด  ถูกสุขลักษณะ  ดูแลความสะอาด  และความเหมาะสมของอาหาร สารปรุงแต่ง  น้ำ   น้ำแข็ง  เครื่องดื่ม  ภาชนะอุปกรณ์   ห้องน้ำ  ห้องส้วม  รวมถึงสุขอนามัยของผู้ปรุง  ผู้เสิร์ฟอาหาร  และดูแลการกำจัดขยะของเสีย  นอกจากนี้  ยังต้องตรวจสอบความสะอาดของอาหาร  ภาชนะ   และมือด้วยชุดตรวจหาเชื้อโคลาฟอร์มแบคทีเรีย  (น้ำยา SI-2) โดยต้องผ่านเกณฑ์ไม่น้อยกว่าร้อยละ 90 ถ้าสามารถปฏิบัติได้ตามที่กล่าว ก็จะได้รับป้ายสัญลักษณ์ “อาหารสะอาดรสชาติอร่อย” หรือ “Clean Food   Good  Taste” โดยป้ายนี้อายุการรับรอง 1 ป